سلامت نوزاد

تشخیص گروه خونی جنین با توجه به گروه خونی والدین و نکات مهم

اگر باردار هستید و دوست دارید گروه خونی فرزندتان را بدانید، در این مطلب همراه ما باشید. در اینجا با توجه به گروه خونی پدر و مادر، گروه خونی فرزند تشخیص داده می شود.

حسابگر تشخیص گروه خونی

از حسابگر گروه خونی ABO، می توان برای پیش بینی گروه خونی جنین استفاده کرد. از حسابگر زیر برای تعیین موارد زیر استفاده می شود:

۱- گروه خونی کودک، هنگامی که گروه خونی مادر و پدر مشخص باشد

۲- گروه خونی پدر، در صورت شناخته شدن گروه خونی مادر و فرزند

انواع گروههای خونی (سیستم ABO)

قبل از تشخیص گروه خونی نوزاد، بهتر است ابتدا با انواع گروه خونی آشنا شوید:

  • گروه خونی A: آنتی ژن نوع A را در سطح گلبول قرمز خود دارند و در پلاسمای خون شان هم آنتی کور B (ضد آنتی ژن B) را دارا هستند.
  • گروه خونی B: آنتی ژن نوع B را در سطح گلبول های قرمز دارند و در پلاسمای خون هم آنتی کور A (ضد آنتی ژن A) را دارند.
  • گروه خونی AB: آنتی ژن نوع A و B را در سطح گلبول های قرمزشان دارند و در پلاسمای خون هیچ یک از آنتی کورها را ندارند.
  • گروه خونی O: هیچ یک از آنتی ژنها را در سطح گلبول های قرمز خود ندارند ولی هر دو آنتی کور را دارند.

حسابگر تشخیص گروه خونی

تشخیص گروه خونی کودک، از روی گروه خونی مادر و پدر:

گروه خونی پدر
گروه خونی مورد انتظار کودک۰ABBAگروه خونی مادر
A یا OA،B یا ABA, B, AB یا OA یا OA
B یا OA, B یا ABB یا OA, B, AB, یا OB
A یا BA, B یا ABA, B یا ABA, B یا ABAB
OA یا BB یا OA یا OO

تشخیص گروه خونی پدر، از روی گروه خونی مادر و فرزند:

گروه خونی کودک
گروه خونی مورد انتظار پدر۰ABBAگروه خونی مادر
A, B یا OB یا ABB یا ABA, B, AB یا OA
A, B یا OA یا ABA, B, AB یا OA یا ABB
A, B یا ABA, B, AB یا OA, B, AB یا OAB
A, B یا OA یا ABA یا ABO

درک سیستم ABO در ابتدا کمی پیچیده است. در نمودار زیر ژنوتیپ های مختلف تشکیل دهنده گروه های خونی نشان داده شده است:

ژنوتیپ (DNA)گروه خونی مورد انتظار کودک
AA ,OAA
BB ,OBB
ABAB
ooo

به عنوان مثال، دو پدر و مادری که گروه خونی O دارند، کودکی با گروه خونی O خواهند داشت. والدینی که گروه خونی A دارند، کودکی با گروه خونی A یا O خواهند داشت. والدینی با گروه خونی B، فرزندی با گروه خونی B یا O خواهند داشت. اگر یکی از والدین گروه خونی A و دیگری گروه خونی B داشته باشد، می توانند کودکی با گروه خونی A ،B ، AB یا O داشته باشند.

اگر یکی از والدین گروه خونی A و دیگری گروه خونی AB داشته باشد، می توانند کودکی با گروه خونی A ، B یا AB داشته باشند. اگر گروه خونی یکی از والدین A و دیگری O باشد، کودکی با گروه خونی A یا O خواهند داشت.

خون Rh مثبت (Rh +) و منفی (Rh-)

در صورتی که عامل Rh در خون وجود داشته باشد، وضعیت Rh مثبت خواهد بود. اما در صورتی که این عامل در خون وجود نداشته باشد، وضعیت Rh منفی است.

اگر گروه خونی مادر منفی و گروه خونی پدر مثبت باشد، احتمالاً گروه خونی کودک مثبت خواهد شد. اما اگر گروه خونی پدر و مادر هردو منفی باشد، فرزند هم گروه خونی منفی خواهد داشت. پس اگر Rh خون مادر منفی باشد، در صورتی که Rh خون پدر نیز منفی باشد نوزاد طبعا Rh منفی خواهد بود.

بعبارت دیگر می توان گفت که فردی ممکن است گروه خونی Rh + داشته باشد اما ژن Rh منفی داشته باشد (جدول زیر را ببینید).

ژنوتیپ (DNA)Rh خون کودک
(+ , -) or (+ , +)Rh +
(- , -)Rh –

تشخیص گروه خونی در بارداری

هر فرد دارای یک گروه خونی (O ،A ، B یا AB) و فاکتور Rh مثبت یا منفی است. گروه خونی و فاکتور Rh به این معناست که خون هر شخص دارای خصوصیات خاصی است. فاکتور Rh پروتئینی است که در پوشش گلبول های قرمز یافت می شود. همانطور که در بالا هم اشاره شد، در صورتی که عامل Rh در خون وجود داشته باشد، وضعیت Rh مثبت خواهد بود. اما در صورتی که این عامل در خون وجود نداشته باشد، وضعیت Rh منفی است.

در زیر ترکیبات احتمالی گروههای خونی با فاکتورهای Rh وجود دارد:

گروه های خونی Rh مثبت: A+, B+, 0+ و AB+

گروه های خونی Rh منفی: A-, B-, 0- و AB-

Rh خون کودکان از نظر ژنتیکی تعیین می شوند. ممکن است کودک گروه خونی و یا فاکتور Rh یکی از والدین یا ترکیبی از آنها را داشته باشد. عوامل Rh از الگوی متداول وراثت ژنتیکی پیروی می کنند. ژن Rh مثبت معمولا غالب (قوی تر) است و حتی وقتی با یک ژن Rh منفی ترکیب شود، ژن کودک مثبت خواهد شد.

  • با ترکیب دو ژن مثبت، فاکتور Rh مثبت خواهد شد.
  • با ترکیب یک ژن مثبت و یک ژن منفی، فاکتور Rh مثبت خواهد شد.
  • با ترکیب دو ژن منفی، فاکتور Rh منفی خواهد شد.

نوزاد، یک ژن را از پدر و دیگری را از مادر دریافت می کند. برای درک بهتر این موضوع، موارد زیر را در نظر بگیرید:

اگر ژن های پدر و مادر هر دو Rh + + باشند، نوزاد یک ژن مثبت از پدر و یک ژن مثبت از مادر دریافت خواهد کرد. بنابراین ژن کودک بصورت زیر خواهد بود:

  • + + Rh مثبت

اگر ژن های پدر Rh + + باشند و مادر Rh – – باشد، کودک یک ژن از پدر و یکی از مادر دریافت خواهد کرد. بنابراین ژن کودک بصورت زیر خواهد بود:

  • + – Rh مثبت

اگر ژن های پدر و مادر هر دو + – Rh و باشد، ژن کودک بصورت یکی از موارد زیر خواهد بود:

  • + + Rh مثبت
  • + – Rh مثبت
    • – Rh منفی

اگر ژن های پدر Rh – – و مادر Rh + – باشند، ژن کودک بصورت یکی از موارد زیر خواهد بود:

  • + – Rh مثبت
  • – – Rh منفی

اگر ژنهای پدر و مادر هر دو Rh – باشد، ژن کودک بصورت زیر خواهد بود:

  • Rh – – منفی

مشکلات مربوط به فاکتور Rh زمانی رخ می دهد که فاکتور Rh مادر منفی باشد و نوزاد مثبت باشد. در صورتی که فاکتور Rh مادر منفی و فاکتور Rh جنین مثبت باشد، وضعیتی بنام “ناسازگاری Rh جنین و مادر” ایجاد می شود. این مسئله معمولاً در اولین بارداری ایجاد نمی شود و در بارداری های بعدی بروز می کند.

علت بروز مشکل این است که اگر گروه خونی مثبت جنین در طی بارداری یا زایمان با گروه خونی منفی مادر تماس پیدا کند، خون مادر برعلیه فاکتور Rh، آنتی بادی های بسیار خطرناکی تولید می کند. بعبارت دیگر بدن مادر به Rh حساسیت نشان می دهند. آنتی بادی های Rh می توانند از جفت عبور کنند و به خون جنین حمله کنند و گلبول های قرمز او را از بین ببرند، این شرایط منجر به کم خونی همولیتیک جنین می شود که در آن گلبول های قرمز سریع تر از آنکه جایگزین شوند، نابود می شوند.

در این وضعیت بیلی روبین ( بقایای گلبول های قرمز از بین رفته ی خون) در جریان خون جنین افزایش می یابد و نوزاد پس از تولد به زردی مبتلا می شود بطوریکه عضلات ضعیف، پوست و چشم متمایل به زرد خواهد داشت و بیحال خواهد شد. گلبول های قرمز خون وظیفه ی اکسیژن رسانی به تمام نقاط بدن را بر عهده دارند. پس اگر تعداد آنها کم شود، اکسیژن کافی به جنین نمی رسد. بروز کم خونی همولیتیک در جنین می تواند منجر به بیماری خطرناک و حتی از دست دادن جنین شود.

حتما بخوانید: رنگ چشم جنین در چند ماهگی مشخص میشود؟

اگر RH گروه خونی مادر منفی و RH گروه خونی پدر مثبت باشد، جهت جلوگیری از بروز مشکل برای نوزاد در بارداری آمپول روگام تزریق می شود. پزشک برای بررسی میزان آنتی بادی های موجود در خون، در طی بارداری چندین آزمایش متفاوت از مادر می گیرد.

پس از زایمان نیز برای تشخیص گروه خونی جنین از او نمونه خون گرفته می شود، اگر گروه خونی جنین مثبت باشد، باید چند روز پس از زایمان آمپول روگام به مادر تزریق شود. این آمپول از تشکیل آنتی بادی در جریان خون جلوگیری می کند. زمانی که آمپول وارد خون فرد غیر حساس و گروه خونی منفی می شود، هرگونه سلول Rh مثبت را هدف قرار می دهد و از تولید آنتی بادی جلوگیری می کند. اما اگر خون مادر به حساسیت Rh دچار شده باشد، تزریق آمپول روگام یا داروی آنتی D بی فایده خواهد بود.

حتما بخوانید: بارداری هفته به هفته با تصاویر و نکات کاربردی

بعضی اوقات اگر گروه خونی مادر O باشد و کودک A یا B باشد هم ممکن است ناسازگاری اتفاق بیفتد.

برای اطمینان از داشتن فرزندی سالم، اگر نمی دانید گروه خونی تان چیست، می توانید از پزشک بخواهید تا از شما تست گروه خونی بگیرد.

برچسب ها

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن