روانشناسی کودک با بهترین روش های روز

عوامل استرس زا در دانش آموزان و چند راهکار ساده درمان

bestkid b

کسانی که تصور می کنند دانش آموزان از فشار روانی آزاد هستند، ممکن است لازم باشد دوباره فکر کنند. اگرچه دوران دانش آموزی به ظاهر دوران شاد و سرشار از خوشبختی است اما رفتن دانش آموزان و نوجوانان به مدرسه و فضای رقابت، می تواند منبع بسیاری از مشکلات ازجمله فشار همسالان، استرس امتحانات، قلدری و زورگویی دوستان و بسیار مشکلات دیگری باشد که انتظار نداریم.

بزرگسالان می توانند در مورد چگونگی تأثیر استرس بر زندگی شان با دیگران ارتباط برقرار کنند، اما ممکن است دانش آموزان و نوجوانان، کلمات لازم برای توصیف احساس خود را تشخیص ندهند یا حتی نتوانند آن را بروز دهند. دانش آموزان استرس را با سرعت رو به رشدی تجربه می کنند. یک مطالعه در انجمن روانشناسی آمریکا در سال ۲۰۱۴ نشان داد که نوجوانان ایالات متحده حتی بیشتر از بزرگسالان استرس دارند.

مطلب کاربردی: افسردگی در کودکان ابتدایی و عوارض آن را بشناسید (دیدگاه فوق تخصص)

استرس پاسخ طبیعی بدن به چالش ها است. هنگامی که دانش آموز صرف نظر از سن و پایه تحصیلی، اضطراب یا استرس مزمن زیادی را تجربه می کند، احتمالا در توانایی یادگیری، حفظ کردن دروس و کسب نمرات خوب اختلال ایجاد میشود. علاوه بر این، استرس زیاد منجر به لطمه به سلامت جسمی، عاطفی و روحی او میشود. والدین با آگاهی از عوامل استرس زا شایع می توانند به کاهش استرس منفی یا مزمن دانش آموز کمک کنند.

علل استرس در دانش آموزان

۱- امتحانات

اکثر بچه ها امتحان دادن را دوست ندارند اما این امر می تواند در بعضی از دانش آموزان استرس شدید ایجاد کند. کسانی که اضطراب شدید امتحان دارند ممکن است در طول این مدت تحت فشار زیادی قرار گیرند. این می تواند به طور مستقیم بر نمرات دانش آموز تأثیر بگذارد.

۲- ارائه گزارش شفاهی

بلند شدن از سرجای خود در کلاس و حرف زدن در مقابل همکلاسی ها ممکن است برای بعضی بچه ها استرس آور باشد. این دانش آموزان اغلب می ترسند که کار خجالت آوری انجام دهند و مورد تمسخر دیگران قرار گیرند.

حتما بخوانید: علایم و راههای جدید درمان اضطراب های خفیف و شدید در کودکان کدامند؟

۳- پیدا کردن دوست

وقتی دانش آموزان به مدرسه جدیدی می روند، پیدا کردن دوست جدید می تواند آنها را تحت فشار قرار دهد. کسانی که به راحتی دوست پیدا نمی کنند، ممکن است بیشتر احساس تنهایی کنند. دانش آموزان همچنین هنگام بحث و گفتگو با دوستان خود نگران می شوند.

۴- کلاس تربیت بدنی (PE)

دانش آموزان در کلاس تربیت بدنی اغلب این ترس را دارند که در هیچ گروه و تیمی انتخاب نشوند. علاوه بر این آنها می کوشند تا به دیگران و هم تیمی هایشان نشان دهند که استانداردهای فیتنس (مانند کرال سینه، دراز نشست و…) را دارند. این موجب تایید همکلاسی ها و دوستانشان می شود و از انزوای آنها جلوگیری می کند.

۵- تکالیف خیلی زیاد

هنگامی که فرزند شما خسته است و تکالیف زیادی هم دارد، انجام آنها برای او دشوارتر می شود. این می تواند یک چرخه استرس زا برای دانش آموز باشد، بطوریکه در آن تکالیف روی هم جمع می شود و فرزند شما وقت یا انرژی لازم برای تکمیل آنها را ندارد. این منجر به استرس بیشتر می شود.

۶- برنامه های سنگین و فشرده در طول روز

چه کلاسهای سطح پیشرفته باشد و چه کلاس های آموزشی مورد نیاز، برنامه ی سنگین می تواند منبع اصلی استرس دانش آموزان باشد. این امر بخصوص در دانش آموزان دبیرستانی که با شرکت در کلاس های فوق برنامه، خود را برای کنکور آماده می کنند، معمول است.

۷- شرکت در جمع

شرکت در جمع ها و مجالس شلوغ (مانند تولد، میهمانی و…) و مرکز توجه بودن دانش آموز، می تواند برای او استرس زا باشد. سعی کنید بتدریج فرزندتان را برای شرکت در این مجالس آماده کنید.

۸- در معرض خطر بودن

آتش سوزی، سیل، زلزله، دزدی و بطور کلی بلایای طبیعی و غیر طبیعی می تواند فرزند را در معرض استرس زیادی قرار دهد. سعی کنید از دیدن اخبارهای استرس زا یا فیلم های جنایی در مقابل فرزندتان، اجتناب کنید.

۹- عدم سازماندهی

دانش آموزان با مهارت های ضعیف ممکن است استرس بیشتری را در مدرسه تجربه کنند. این امر معمولاً به این دلیل است که آنها با ابزارها یا درک لازم برای یادگیری درست آماده نشده اند و از قبل روش های صحیح یادگیری را نیاموخته اند. اگر این مهارت ها بهبود نیافته باشند، ممکن است دانش آموزان همچنان پسرفت کنند و این منجر به استرس و ناامیدی بیشتر در مدرسه شود.

حتما بخوانید: اضطراب در کودکان دبستانی: علائم و بهترین راهکارهای موجود (تحقیقات جدید)

۱۰- اوقات فراغت خیلی کم

دانش آموزانی که برنامه های شلوغ دارند ممکن است به سرعت دچار مشکل شوند زیرا بدون داشتن وقت آزاد برای استراحت، استرس زیادی را متحمل می شوند. با پیشرفت فرزندتان از دبستان به دبیرستان، میزان و دشواری کار در مدرسه افزایش می یابد. در این حال دانش آموزان بدون مهارت و پرمشغله، می توانند استرس بیشتری را تجربه کنند.

۱۱- عادت های ضعیف غذایی

به گفته کمیته پزشکان آمریکا، تغذیه ضعیف و عادت های غذایی ناسالم باعث افزایش استرس دانش آموزان می شود. غذاهایی که می توانند سطح استرس را در دانش آموزان افزایش دهند شامل مواردی هستند که دارای چربی، کافئین، قند و کربوهیدراتهای تصفیه شده زیاد هستند. این موارد معمولا در فست فودها و غذای فرآوری شده و آماده وجود دارند. برای آرامش و کاهش سطح استرس در فرزندتان، از رژیم غذایی سالم و سرشار از میوه ها و سبزیجات سالم و مقوی استفاده کنید.

۱۲- خواب ناکافی

به گفته بنیاد ملی خواب، دانش آموزانی که خواب باکیفیتی ندارند و شب ها به اندازه کافی نمی خوابند، نسبت به آنهایی که خواب زیادی دارند، بیشتر احساس استرس می کنند. خواب به بدن و مغز دانش آموز امکان شارژ مجدد یا ریکاوری می دهد و به تقویت سیستم ایمنی بدن او کمک می کند. کمبود خواب باعث می شود دانش آموز پرخاشگرتر شود و توانایی او در یادگیری، تمرکز و حل مشکلات محدود شود. بنیاد ملی خواب توصیه می کند که جوانان ۸٫۵ تا ۹٫۲۵ ساعت در شب بخوابند و یک برنامه منظم برای خواب داشته باشند.

۱۳- عدم پشتیبانی

عدم حمایت والدین یا معلمان، حتی اگر فقط احساس شود، می تواند استرس زیادی را به دانش آموزان وارد کند. آنها ممکن است احساس کنند که دیگران انتظارات زیادی دارند، اما برای دستیابی به اهدافشان، از یک سیستم پشتیبانی کافی (اعم از احساسی یا عملی) برخوردار نیستند. این یکی دیگر از دلایل استرس است که می تواند بطور خاص روی دانش آموزان دارای پیشرفت تحصیلی تأثیر بگذارد.

۱۴- انتقال به یک محیط جدید

انتقال به یک محیط جدید (خواه در مدرسه جدید یا رفتن از دبستان به دبیرستان) می تواند برای بسیاری از دانش آموزان استرس زا باشد. کلاسهای جدید، معلمان جدید و روالهای جدید همه می توانند برای فرزند شما استرس زا باشند و برای سازگاری با آنها به زمان نیاز دارد.

۱۵- کلاس هایی که خیلی سخت هستند

پیشرفت مقاطع تحصیلی، شروع کلاسهای پیشرفته تر و سخت شدن دروس، می تواند باعث ایجاد استرس در دانش آموزان شود. این اتفاق برای نوجوانانی که وارد دبیرستان می شوند بسیار رایج است. هرچه کلاس ها سخت تر می شوند، استرس دانش آموزان در قبولی امتحانات و گرفتن نتیجه ی مطلوب هم افزایش میابد.

۱۶- تغییر در برنامه

تغییر در برنامه روزانه مانند تغییر زمان خواب، تکالیف یا استراحت، می تواند برای دانش آموزان استرس آور باشد. هنگامی که تغییراتی در روال معمول کارها شروع می شود، ممکن است فرزند شما مدیریت زمان خود را دشوارتر ببیند و منجر به استرس بیشتر شود.

حتما بخوانید: استرس کودکان در مدرسه: دلائل، علائم و کارهایی که والدین باید انجام دهند

راه های کاهش استرس مربوط به مدرسه در دانش آموزان

مدرسه می تواند فرزندان و والدین را نیز تحت فشار قرار دهد. و در حالی که استرس جزء اجتناب ناپذیر زندگی است، کارهایی وجود دارد که می توانید برای کاهش آن و داشتن سال تحصیلی خوب انجام دهید.

  • فرزندتان را به رفتن به مدرسه آماده کنید. چند هفته قبل از شروع کلاسها، در مورد مدرسه با او صحبت کنید تا از هیجان زدگی و استرس جلوگیری شود. در طول سال، به بچه ها چیزهایی را که از آنها لذت می برند یادآوری کنید و بدنبال فعالیت های بعد از مدرسه، همراهی با دوستان و دیدن معلمان مورد علاقه باشید. بعبارت دیگر جنبه سرگرم کننده مدرسه را برجسته کنید!
  • فعالیت های روتین به کاهش اضطراب کمک می کند زیرا بچه ها می دانند که چه چیزی را باید انتظار داشته باشند. چند هفته قبل از شروع مدرسه سعی کنید بچه ها را به یک برنامه منظم خواب و رژیم غذایی عادت دهید و آن را حتی در آخر هفته ها و در کل سال ادامه دهید.
  • سعی کنید میان وعده های سالم و مقوی برای فرزندتان بگذارید تا از ضعف و گرسنگی آنها جلوگیری شود. بچه ها برای یادگیری دروس و فعالیت بدنی در مدرسه به انرژی احتیاج دارند. به عنوان یک والد، به نیازهای غذایی فرزندتان اهمیت دهید.
  • انجام فعالیت بدنی و ورزش های گروهی، روشهای خوبی برای رفع استرس است. فعال بودن می تواند به بهبود تمرکز فرزند شما در کلاس و عملکرد تحصیلی وی در مدرسه کمک کند. بعلاوه، عضویت در یک تیم به بچه ها فرصتی می دهد تا کار تیمی را بیاموزند، با افرادی که از همان فعالیت لذت می برند ملاقات کنند و دوستان جدیدی پیدا کنند که بسیاری از آنها ممکن است با فرزند شما در یک مدرسه باشند!

ویدیو

 

ready-for-gif

سعید حیدری

محقق پرشکی برتر چندین دوره پیاپی در منطقه و دارای ده ها مقاله علمی (در لینکدین سرچ بفرمایید) در معتبرترین مجلات پزشکی دنیا. سوالات خود را دقیق (وخلاصه) مطرح کنید. نهایتا تا 10 ساعت بعد با دقت کامل پاسخ خواهم داد.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا